Problemy etyczne przy podejmowaniu decyzji
Wymiar etyczny podejmowania decyzji to jej konsekwencja. Wielu praktyków twierdzi: "zawsze w trakcie oceniam wartości etyczne decyzji - należy zadać sobie pytanie, czy cel uświęca środki? Jeśli efekty decyzji gwałcą chociażby jedno prawo jakiejkolwiek grupy ludzi.
Zanim podejmiesz decyzje postaw sobie 12 pytań.
1. Czy dokładnie rozumiesz problem?
Im więcej posiadasz faktów, tym mniej emocjonalne jest twoje podejście.
2. Jakbyś odbierał ten problem, gdybyś był po drugiej stronie?
Spójrz na problem z perspektywy drugiej strony, której dotyczy decyzja. Czy jesteś obiektywny?
3. Jak powstał ten problem i dlaczego sięga aż tak daleko?
Spójrz wstecz na przebieg całej sytuacji i upewnij się, że masz problem, a nie urojenia. Patrząc w przeszłość możesz lepiej zrozumieć punkt widzenia drugiej strony.
4. Będąc osobą prywatna czy członkiem firmy, w stosunku do kogo będziesz lojalny? Komu jesteś winien większą lojalność?
5. Co skłoniło cię do podjęcia decyzji? Czym się kierowałeś?
Zadaj sobie pytanie: Dlaczego właściwie to robię? Jeśli nie jesteś zadowolony z odpowiedzi, lepiej zmień decyzję.
6. Jakie mogą być rezultaty i konsekwencję twojej decyzji?
Czasem mimo dobrych intencji rezultat jest szkodliwy. Należy analizować możliwe konsekwencje.
7. Komu mogłaby zaszkodzić twoja decyzja czy zachowanie?
8. czy mógłbyś zachęcić zainteresowane osoby do dyskusji nad danym problemem przed podjęciem decyzji?
Jeżeli interesuje cię punkt widzenia innych osób, to porozmawiaj z nimi.
9. Spójrz w przyszłość - czy będziesz w stanie ponieść konsekwencje swoich zobowiązań?
Czy będzie można zmienić warunki sytuacji, która teraz jest dobra a w przyszłości może okazać się błędna?
10. Czy byłbyś w stanie osłonić swoje decyzje przed szefem, rodziną lub przed całym społeczeństwem?
11. Jaka jest symbolika twoich decyzji lub zachowań?
Co chcesz przez nią osiągnąć i czy jest zrozumiał dla innych? Jak mogą odebrać ją inni?
12. Jakie względy mogłyby zadecydować o odstąpieniu od reguły, o wycofaniu się z podjęcia danej decyzji?
Pytania te powinny być stawiane w sytuacjach trudnych, dwuznacznych i niebezpiecznych.
Jakie korzyści uzyskuje przy tym menedżer?
1. Powyższe pytania pomogą:
- uporządkować problem
- określić własny stosunek do sprawy
- spojrzeć na problem z różnych punktów widzenia
2. Proces zadawania pytań podwładnym łączy ludzi, jest to sposób wspólnego ustalania celów wartości, które respektuje firma.
3. Pytania te działają na zasadzie źródeł informacji. Odpowiedzi można znaleźć w rozmowach z pracownikami, z którymi na co dzień ma się rzadki kontakt.
4. Pozwalają wyartykułować problem w sensie połączenia interesem firmy. Pozwala to dostrzec wcześniej nie widziane uwarunkowania środowiskowe.
5. Mogą wpływać na wariantowość rozwiązań tworzenia rozwiązań alternatywnych.
6. Stanowią osobista korzyść dla menedżera oczyszczając go z wątpliwości i upewniając go, że patrzy na problem wieloaspektowo.
/opracownaie na podstawie książki Lidii Zbiegień - Maciąg "Etyka w biznesie"/